
مضرات استفاده بیش از حد نمک
- مضرات نمک برای قلب :
فشارخون بالا عامل خطرناکی برای بروز هیپرتروفی بطن چپ (left ventricular hypertrophy) بهشمار میرود. بافتهای عضلانی در قلب وجود دارد که دیوارهی حفرهی اصلی پمپاژکنندهی قلب را شکل میدهند. هیپرتروفی بطن چپ منجر به بزرگ شدن این عضلات میشود.
تحقیقات نشان میدهد مصرف زیاد سدیم فارغ از بالا بردن فشارخون، ممکن است باعث ضخیمتر شدن دیوارهی بطن چپ شود. مطالعاتی که روی عدهای از بزرگسالان سالم که فشارخون طبیعی یا فشارخون بالای خفیف داشتند انجام شد، نشان داد این افراد مقدار زیادی سدیم دفع میکنند و هیپرتروفی بطن چپ در آنها مشاهده میشود.
ابتلا به هیپرتروفی بطن چپ میتواند به مشکلات قلبی متعددی از جمله آریتمی (ضربان غیرطبیعی قلب)، حملهی قلبی، ایست قلب (از کار افتادن ناگهانی قلب) و نارسایی قلبی (ناتوانی قلب در پمپاژ خون به سراسر بدن) منجر شود.
- مضرات نمک برای کلیهها :
یکی از راههای ارزیابی عملکرد درست کلیهها، آزمایش فیلتراسیون گلومرولی (Glomeruli) است. گلومرولها صافیهای ریزی در کلیهها هستند که مواد زائد خون را فیلتر میکنند.
هرچه میزان فیلتراسیون گلرومرال کلیهها بالاتر باشد یعنی کلیهها عملکرد بهتری در تصفیهی مواد زائد دارند و بهتر میتوانند بدن را از شر آلودگیها خلاص کنند. مطالعات نشان میدهد مصرف زیاد نمک حتی اگر فشارخون فقط کمی افزایش پیدا کند، میتواند به کاهش میزان فیلتراسیون گلومرولی منجر شود که نشانهی بیماریهای مزمن کلیوی است و در صورتی که تشخیص داده نشود به نارسایی کلیوی منجر خواهد شد.
از طرفی مصرف میزان بالای سدیم باعث میشود کلیهها پروتئین دفع کنند که این امر ممکن است بیماریهای قلبی و کلیوی را در پی داشته باشد. اما خبر خوب این است که محدود کردن مصرف سدیم، دفع پروتئین را کاهش میدهد و فشارخون را در افراد مبتلا به هایپرتنشن (Hypertension) یا پرفشاری خون پایین میآورد. یعنی جلوی ضرر را از هر کجا بگیریم منفعت است!
- مضرات نمک برای مغز :
هنوز هم بیشتر محققان که به تازگی مقالات خود را در مجلهی آمریکایی قلب و عروق منتشر کردهاند به این نکته اشاره میکنند که مصرف زیاد نمک ممکن است تأثیرات منفی روی مغز داشته باشد. نمک اضافی، سیستم اعصاب سمپاتیمک را در شرایط پراسترس وادار به ترشح میزان بالای هورمون استرسزا میکند و در نتیجه فرد موردنظر واکنشهای افراطی از خود نشان میدهد.
در این شرایط حتی اگر فشارخون فرد را اندازه بگیرید و میانگین بالایی را نشان ندهد، این مقدار واکنش به استرس به افزایش فشارخون منجر میشود. یعنی وقتی فرد هنگام عصبانیت یا هنگامی که تحت فشار است، عکسالعملهای شدید از خود نشان میدهد، ناخودآگاه فشارخونش هم بالا میرود.
افزایش گهگاه فشارخون بدان معناست که فرد مستعد بالا رفتن موقتی فشارخون است. هرچند در گذشته پزشکان تصور میکردند تا زمانی که فشارخون فرد عددی طبیعی را نشان میدهد خطری وجود ندارد، اما رفته رفته علم دریافت که ناپایداری فشارخون به خودی خود میتواند ریسک ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی را بالا ببرد و با مرگ در اثر این مشکلات مرتبط باشد.
تاریخ: ۱۳۹۷/۰۹/۰۳